Πέμπτη, 21 Απριλίου 2016

Από φωτιά και μέταλλο εφτιάχτηκε ο Τάλως, την Κρήτη να περιφρουρεί όσο κανένας άλλος

Τάλως, το πρώτο χάλκινο ρομπότ της αρχαιότητας

Πετρούλα Ματζαρίδου

32ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου  

Περίληψη
Η ενασχόληση με το μυθικό χάλκινο ρομπότ «Τάλω» του Μινωικού πολιτισμού επήλθε μετά το ενδιαφέρον των νηπίων για την περιοχή όπου στεγάζεται το 32ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου, στο οποίο φοιτούν και φέρει την επωνυμία «Τάλως». Για τον λόγο αυτόν κρίθηκε αναγκαία η οργάνωση και η υλοποίηση του καινοτόμου προγράμματος «Από φωτιά και μέταλλο εφτιάχτηκε ο Τάλως, την Κρήτη να περιφρουρεί όσο κανένας άλλος» με βιωματική - διαθεματική προσέγγιση. Μέσω της διερεύνησης της περιοχής και της ιστορίας, που την περιβάλλει, τα νήπια ήρθαν σε επαφή με την ελληνική μυθολογία και τον Μινωικό πολιτισμό, ώστε να κατανοήσουν τον μύθο του Τάλω και να τον συνδέσουν με τον τόπο διαμονής τους. Η ερμηνεία και η προάσπιση των συμβολισμών των αρχαίων ελληνικών μύθων καθώς και των αξιών που απορρέουν από αυτούς επήλθε από την αναζήτηση των χαρακτηριστικών και των ιδιοτήτων του Τάλω. Η κατανόηση της αναγκαιότητας της παγκόσμιας ειρήνης προβάλλεται από το καθήκον του μυθικού ήρωα ως υπερασπιστή και προστάτη των συνόρων της Κρήτης και φύλακα της αγαπημένης του Δία, Ευρώπης. Επίσης η αξία των θεσμών της δικαιοσύνης και της νομοθεσίας συνδέεται άμεσα με τον Τάλω ως λειτουργό δικαιοσύνης. Η γνωριμία με την εποχή του χαλκού στην Κρήτη και την τέχνη της μεταλλουργίας κρίθηκε αναγκαία, καθώς ο χαλκός αποτελεί το υλικό κατασκευής του Τάλω που φιλοτέχνησε ο θεϊκός σιδηρουργός και τεχνίτης, Ήφαιστος και φέρει τον τίτλο του πρώτου κατασκευαστή ρομπότ στην ιστορία. Η μελέτη του ρομπότ Τάλω μας έφερε σε επαφή με την τεχνολογική εξέλιξη και τη ρομποτική και έδωσε τη δυνατότητα κατανόησης της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας ως κορωνίδα της εξέλιξης του ανθρώπου με τους τομείς της σύγχρονης ζωής. Το πρόγραμμα υλοποιήθηκε κατά το σχολικό έτος 2015-2016 με διάρκεια 6 μήνες. Συμμετείχε ένα μεικτό τμήμα με συνολικό αριθμό 17 παιδιών υπό την καθοδήγηση 1 εκπαιδευτικού.

Από φωτιά και μέταλλο εφτιάχτηκε ο Τάλως, την Κρήτη να περιφρουρεί όσο κανένας άλλος

Λέξεις κλειδιά
Τάλως, Χάλκινο ρομπότ, Υπερασπιστής των νόμων και των συνόρων της Μινωικής Κρήτης,  Μυθολογία, Τεχνολογική εξέλιξη.
Κατηγορία προγράμματος
Πολιτιστικών θεμάτων
Εισαγωγή
Ο Τάλως αποτελεί μια από τις πιο αγαπητές μυθικές προσωπικότητες του αρχαίου κόσμου και έναν από τους πιο σημαντικούς ελληνικούς μύθους που προάγει την αρχαία ελληνική μυθολογία ως πνευματικό αγαθό με διαχρονική αξία και τονίζει την παγκόσμια επίδρασή της.
Ο Τάλως ήταν μυθικός χάλκινος γίγαντας, το πρώτο ρομπότ στην ιστορία που προστάτευε τη Μινωική Κρήτη από κάθε επίδοξο εισβολέα. Κατασκευάστηκε με εντολή του Δία από τον Ήφαιστο, θεό της φωτιάς και της σιδηρουργίας, εξαίρετο τεχνίτη που σφυρηλάτησε το μέταλλο και  δημιούργησε ένα έμψυχο ον πολύ δυνατό και γρήγορο. Όμως στο σώμα του υπήρχε ένα αδύναμο σημείο. Ένα χάλκινο καρφί ήταν σφηνωμένο στο άκρο της μοναδικής φλέβας,  που ξεκινούσε από τον αυχένα και κατέληγε στον αστράγαλό του. Αυτή η φλέβα τον κρατούσε στη ζωή εφόσον μέσα της έρεε Ιχώρ, δηλαδή το ολύμπιο αίμα.
Ο Τάλως, ένας χρυσός σκύλος που δεν του ξέφευγε κανένα θήραμα και μια φαρέτρα με βέλη που δεν έχαναν ποτέ τον στόχο τους ήταν τα τρία δώρα που χάρισε ο Δίας στην αγαπημένη του Ευρώπη. Την Ευρώπη, την κόρη του Αγήνορα, την έκλεψε ο Δίας από τη Σιδώνα μεταμορφωμένος σε λευκό ταύρο  με χρυσά κέρατα και την εναπόθεσε στον ιερό πλάτανο της Γόρτυνας, η οποία με τη σειρά της του χάρισε τρεις γιους τον Σαρπηδόνα, τον  Ραδάμανθυ και τον  Μίνωα, τον μυθικό βασιλιά της Κνωσού.
Ο Τάλως εκτός από φύλακας της Ευρώπης ήταν και υπερασπιστής των συνόρων της Κρήτης, την οποία επιτηρούσε διατρέχοντας τις ακτές του νησιού τρεις φορές την ημέρα. «Ούτως ο Τάλως τρις εκάστης ημέρας την νήσον περιτροχάζων ετήρει» αναφέρει ο Απολλώνιος ο Ρόδιος.
Η απώθηση των εισβολέων γινόταν με την εκσφενδόνιση τεράστιων βράχων βυθίζοντας έτσι τα καράβια όσων πλησίαζαν απειλητικά την Κρήτη. Αν οι άγνωστοι είχαν ήδη αποβιβαστεί πυράκτωνε το χάλκινο κορμί του στη φωτιά, τους αγκάλιαζε σφιχτά πάνω του και τους έκαιγε, ενώ ο ίδιος ξεσπούσε σε γέλια (Σαρδόνιο γέλιο). Ο Τάλως ήταν ακόμη επιφορτισμένος με το καθήκον να επιτηρεί την εφαρμογή των νόμων στην επαρχία κουβαλώντας στην πλάτη του χάλκινες πλάκες με χαραγμένους τους θεϊκούς - δίκαιους νόμους.
Το τέλος του Τάλω ήρθε όταν συναντήθηκε με τους Αργοναύτες που γύριζαν από την Κολχίδα. Πλησιάζοντας στην ακτή ο γίγαντας τους κρατούσε σε απόσταση πετώντας  βράχους. Τότε η Μήδεια μάγεψε με τα λόγια της τον Τάλω υποσχόμενη ότι θα του χαρίσει την αθανασία και έτσι με δόλο αποσπάστηκε το χάλκινο καρφί με αποτέλεσμα να χυθεί το Ιχώρ που τον κρατούσε στη ζωή.
Ο χάλκινος ήρωας, Τάλως, συμβολίζει την τεχνολογική εξέλιξη στον τομέα της μεταλλουργίας στα προϊστορικά - Μινωικά χρόνια.
Εμπλεκόμενες Περιοχές - Συμβατότητα με ΑΠΣ και ΔΕΠΠΣ
Η διαθεματικότητα, με την οποία προσεγγίστηκε το παρόν πρόγραμμα, το καθιστά απόλυτα συμβατό με το Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών (ΔΕΠΠΣ) και το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών (ΑΠΣ) για το νηπιαγωγείο και το Πρόγραμμα Σπουδών Νηπιαγωγείου, καθώς  αναπτύσσει δράσεις από όλα τα διδακτικά αντικείμενα: προσωπική και κοινωνική ανάπτυξη, γλώσσα, μαθηματικά, φυσικές επιστήμες, περιβάλλον και εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη, φυσική αγωγή, τέχνες, Τ.Π.Ε.
Επιδίωξη του σχεδιασμού του προγράμματος είναι η δημιουργία ενός κατάλληλα διαμορφωμένου μαθησιακού περιβάλλοντος που εμπλέκει όλες τις γνωστικές περιοχές και δίνει τη δυνατότητα αξιοποίησης των αναγκών, των ενδιαφερόντων, των πρότερων γνώσεων, καθώς και των κλίσεων των παιδιών, για να αναπτύξουν δεξιότητες, ικανότητες, στάσεις και αξίες μέσω της βιωματικής, ενεργητικής μάθησης. Ακόμη επιδιώκει την ενίσχυση της αλληλεπίδρασης και της συνεργασίας των παιδιών καθώς και την οικοδόμηση της γνώσης μέσω της αυτενέργειας, της συμμετοχής σε συλλογικές πειραματικές αποκαλυπτικές δράσεις  μέσω της προσωπικής εμπλοκής, της προάσπισης, της εξερεύνησης, αναζήτησης, αιτιολόγησης, κριτικής σκέψης, λήψης αποφάσεων και επίλυσης καταστάσεων προβληματισμού.
Μεδοδολογικές προσεγγίσεις
Κατά την υλοποίηση του συγκεκριμένου προγράμματος η μέθοδος προσέγγισης, η οποία εφαρμόστηκε, ήταν η μέθοδος project,  την  οποία  διέπουν οι σύγχρονες παιδαγωγικές αρχές της διαθεματικότητας, της  βιωματικότητας  και της  διερευνητικής μάθησης. Για την επίτευξη των στόχων αξιοποιήθηκαν τεχνικές όπως ανίχνευση πρότερων γνώσεων, καταιγισμός ιδεών και προτάσεων, καταγραφή απόψεων σε εννοιολογικούς χάρτες και λίστες, διερεύνηση και επεξεργασία θεμάτων μέσα από την έρευνα και την ανακάλυψη, ενθάρρυνση ανάληψης πρωτοβουλιών, καλλιέργεια κριτικής σκέψης και προβληματισμού, ανάπτυξη διαλόγου, ομαδοσυνεργατική εργασία και αλληλεπίδραση, δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης, συνεργασίας αποδοχής και ενθάρρυνσης.
Ρόλος του εκπαιδευτικού
Ο εκπαιδευτικός διευκολύνει και συντονίζει τη μαθησιακή διαδικασία με την οργάνωση δραστηριοτήτων, ώστε η γνώση να επέρχεται μέσω της διερεύνησης και της ενεργητικής συμμετοχής των παιδιών, λαμβάνοντας υπόψη  το κοινωνικό, ηθικό και μορφωτικό περιβάλλον  των νηπίων. Συμβάλλει στη δημιουργία κλίματος αποδοχής και ίσων ευκαιριών προσαρμοσμένο στις ανάγκες και ιδιαιτερότητες των παιδιών με απόλυτο σεβασμό στον ρυθμό ανάπτυξης και μάθησης. Είναι συντονιστής και καθοδηγητής της μαθησιακής διαδικασίας συμβουλεύοντας και υποστηρίζοντας, ώστε να υπάρχει συνοχή και συνέχεια στην αναζήτηση, οικοδόμηση και κατάκτηση της γνώσης, ενθαρρύνοντας τη συνεργασία, τη συμμετοχή, την επικοινωνία και την αλληλεπίδραση όλων των παιδιών.
Είναι παρατηρητής και ανατροφοδότης, αναπροσαρμόζοντας το πρόγραμμα με τα κατάλληλα ερεθίσματα και προϋποθέσεις, ώστε να κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον και τα κίνητρα των παιδιών.
Σκοποί και στόχοι
Ως  προς το γνωστικό αντικείμενο
  • Ερμηνεία και προάσπιση των συμβολισμών των αρχαιοελληνικών μύθων καθώς και των αξιών που απορρέουν από αυτούς. Συνειδητοποίηση της διαφοράς του μύθου από την πραγματικότητα.
  • Συνειδητοποίηση της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας ως πνευματικό αγαθό με διαχρονική αξία και την παγκόσμια επίδρασή της.
  • Κατανόηση της σπουδαιότητας της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας ως κορωνίδα της εξέλιξης του ανθρώπου με τους τομείς της σύγχρονης ζωής.
  • Επαφή με την ελληνική μυθολογία και τον Μινωικό πολιτισμό.
  • Κατανόηση του μύθου του Τάλω και σύνδεσή του με τον τόπο διαμονής των νηπίων.
  • Επαφή με τους αρχαιολογικούς χώρους και τα ευρήματα που συνδέονται με τον μύθο.
  • Ερμηνεία των χαρακτηριστικών, των ιδιοτήτων και των συμβολισμών του Τάλω και του μύθου του.
  • Γνωριμία με τον μυθικό γίγαντα Τάλω ως προστάτη και υπερασπιστή της Κρήτης και του Μινωικού πολιτισμού και κατανόηση της αναγκαιότητας της παγκόσμιας ειρήνης.
  • Κατανόηση και αναγκαιότητα του θεσμού της δικαιοσύνης, της  νομοθεσίας και  της τήρησης αυτών και σύνδεση του Τάλω ως λειτουργό δικαιοσύνης.
  • Γνωριμία με την εποχή του χαλκού στην Κρήτη και την επιστήμη της μεταλλουργίας- την εξόρυξη και τις ιδιότητες του χαλκού και σύνδεση με τον χάλκινο ήρωα.
  • Γνωριμία με τον Τάλω, ως το πρώτο ρομπότ στην ιστορία και αφετηρία για την τεχνολογική εξέλιξη και  τη ρομποτική. Εφαρμογές στη σύγχρονη εποχή.
Ως προς μαθησιακή διαδικασία
  • Απόκτηση δεξιοτήτων  άντλησης, συλλογής, οργάνωσης, ανάλυσης και επεξεργασίας δεδομένων.
  • Κατάκτηση και αφομοίωση με δημιουργικό τρόπο.
  • Ανάπτυξη ερευνητικού πνεύματος, κριτικής σκέψης και επίλυση προβλημάτων.
  • Λήψη πρωτοβουλιών και αποφάσεων.
  • Διαμόρφωση προσωπικής άποψης και σεβασμός στις ιδέες και τις απόψεις των άλλων.
  • Επίλυση καταστάσεων προβληματισμού.
  • Καλλιέργεια και ανάπτυξη κοινωνικών και επικοινωνιακών δεξιοτήτων.
  • Απόκτηση αυτοπεποίθησης και αυτογνωσίας.
  • Κατανόηση της αξίας της ομαδικής εργασίας και της συνεργατικής μάθησης.
  • Ανάπτυξη και έκφραση συναισθημάτων και ιδεών.
Ως προς τη χρήση νέων τεχνολογιών
  • Να αποκτήσουν θετική στάση ως προς τη χρήση νέων τεχνολογιών.
  • Να εξοικειωθούν με τη χρήση του υπολογιστή, ως εργαλείο ανακάλυψης και διερεύνησης.
  • Αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών ως εργαλείο δημιουργίας και έκφρασης.
  • Απόκτηση ευχέρειας με λογισμικά.
  • Εκμάθηση αναζήτησης με ασφάλεια πληροφοριών στο διαδίκτυο.
  • Κατανόηση της αξίας και των δυνατοτήτων που παρέχουν οι νέες τεχνολογίες στη διαδικασία της μάθησης.
Περιγραφή Δράσεων
Η προέλευση της ονομασίας της περιοχής Τάλως
Η ονομασία της περιοχής Τάλως όπου στεγάζεται το 32ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου, στο οποίο φοιτούν τα νήπια και αποτελεί και τον τόπο διαμονής τους, έδωσε το έναυσμα για την εκκίνηση του καινοτόμου προγράμματος: «Από φωτιά και μέταλλο εφτιάχτηκε ο Τάλως την Κρήτη να περιφρουρεί  όσο κανένας άλλος».
Η πρώτη επαφή με την περιοχή έγινε από τις εμπειρίες των ίδιων των παιδιών με φωτογραφίες και την εξερεύνηση του χώρου γύρω από το Νηπιαγωγείο. Ο εντοπισμός της συγκεκριμένης περιοχής και η οριοθέτησή της έγινε μέσω της εφαρμογής Goggle map και Goggle earth, όπου κατόρθωσαν να τη χαρτογραφήσουν και να δημιουργήσουν αφίσες  της γειτονιάς τους.
Με τη βοήθεια ανάλογων εποπτικών μέσων, χαρτών, υδρόγειου σφαίρας, λογισμικών έγινε μελέτη της πόλης του Ηρακλείου και του νησιού της Κρήτης, μελέτη μορφολογικών στοιχείων, γραφή των πόλεων της Κρήτης και προσπάθεια κατανόησης της έννοιας του νησιού και των συνόρων καθώς και της θέσης της Κρήτης στην Ελλάδα, ώστε να κατανοήσουν πλήρως τη θέση της περιοχής τους.
Η έρευνα για την προέλευση της ονομασίας Τάλως οδήγησε στη Μινωική Κρήτη και στον μύθο του Τάλω, όπου έγινε η οριοθέτηση της χρονολογικής περιόδου μέσω ιστοριογραμμής και σύγκριση της Μινωικής Κρήτης με τη σημερινή εποχή, μελετώντας τον πολιτισμό, την οργάνωση της κοινωνίας, τα επιτεύγματα και τα χαρακτηριστικά των Μινωιτών. Τη σύνδεση αυτή μαρτυρούν και οι ονομασίες των οδών της περιοχής του Τάλω, όπως Λεωφόρος Μίνωος, οδός Ηφαίστου, οδός Γορτύνης, τις οποίες τα παιδιά εντόπισαν και κατασκεύασαν ανάλογες πινακίδες.
Η ανάλυση του μύθου
Μετά την ιστορική τοποθέτηση κρίθηκε απαραίτητη η μελέτη, η επεξεργασία και η ανάλυση του μύθου του Τάλω. Μέσω της ανάγνωσης και της διήγησης του μύθου τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με τον αρχαίο ελληνικό μύθο και τον διαφοροποίησαν από το παραμύθι και την πραγματικότητα.
Εμπλούτισαν την προφορική τους έκφραση και επικοινωνία, καθώς  συμμετείχαν ενεργά σε συζητήσεις, κάνοντας χρήση επιχειρηματολογίας με την ανάλυση των στοιχείων που απορρέουν από τον μύθο (τόπος, χρόνος, χαρακτήρες, πλοκή, εξέλιξη και έκβαση). Η καταγραφή των στοιχείων αυτών και η περαιτέρω μελέτη τους οδήγησε σε δραστηριότητες που αποσκοπούσαν στη βαθύτερη ανάλυσή τους, όπως πίνακες αναφοράς και αντιστοιχία με κινητές καρτέλες, παιχνίδια γλωσσικής ανάπτυξης, αναγνώριση και γραφή των φωνημάτων που πηγάζουν από τις λέξεις-κλειδιά του μύθου, τη δημιουργία εικονογραφημένου λεξικού, την κατασκευή παιχνιδιών μνήμης, την επίλυση σταυρολέξων, ακροστιχίδων, κρυπτολέξων, τη συγγραφή μαντινάδων και ποιημάτων, που έφεραν  σε επαφή τα νήπια με τα είδη του γραπτού λόγου. Σημαντική ήταν η επίσκεψη της συγγραφέως Θεοδοσίας Αργυράκη - Ασαργιωτάκη, όπου μας παρουσίασε το βίβλο της με τίτλο «Ο θησαυρός του λαβύρινθου και οι εφτά σφραγίδες» δίνοντας έμφαση στις αναφορές στον μυθικό ήρωα Τάλω.  
Η πλήρης κατανόηση του μύθου υποβοηθήθηκε από την ανάγνωση ανάλογων βιβλίων όπως: «Τάλως, ο χάλκινος γίγαντας της Κρήτης» της Λίτσας Ψαραύτη, «Η ιστορία της Κρήτης σε κόμιξ» του Π. Δ. Γιάκα, «Η Κρήτη των μύθων και του Μίνωα» του Πότη Στρατίκη, «Ταξίδια στη μυθολογία» της Μαρίας Αγγελίδου, «Κρήτη, Ήρωες, Τόποι, Πολιτισμοί» της Αγγελικής Βαρελλά, κ.α., η οποία είχε ως αποτέλεσμα να δοθούν διαφορετικές εκδοχές του τίτλου του μύθου, αλλαγή της πλοκής και της εξέλιξής του, και να γίνει η συγγραφή και η εικονογράφηση βιβλίου με τίτλο «Τάλως, ο χάλκινος φύλακας της Κρήτης» από τα ίδια τα παιδιά.
Στην ανάλυση και σύνθεση των μύθων που συνδέονται με τον μύθο του Τάλω, όπως η  αρπαγή της Ευρώπης και ο  Ιάσονας και η αργοναυτική εκστρατεία συνέβαλαν τα εξής βιβλία μυθολογίας «Η αρπαγή της Ευρώπης» του Νίκου Δεληγιάννη, «Ο Μύθος της Ευρώπης» της Αναστασίας Τσιόλια - Κουτρότση, «Η αρπαγή της Ευρώπης» της Φρίντα Κριτσωτάκη, «Ο Ιάσονας και η Αργοναυτική εκστρατεία» του Φίλιππου Μανδηλαρά, «Ο Ιάσονας και η αργοναυτική εκστρατεία» της Αμαλίας Ζώη κ.α.
Το έναυσμα για τη δραματοποίηση του μύθου και την παράσταση κουκλοθέατρου έδωσε η κινηματογραφική ταινία του Ray Harryhausen του 1963 με τίτλο «Ο Ιάσονας και οι Αργοναύτες».
Η ταυτότητα του Τάλω       
Μέσω της έρευνας και της παρατήρησης εποπτικού υλικού, όπως εικόνες, αγγεία, γραμματόσημα, νομίσματα και της αναζήτησης πληροφοριών άρχισε η δημιουργία της ταυτότητας του μυθικού ήρωα Τάλω και η οικοδόμηση της προσωπικότητας και των χαρακτηριστικών του.
Τα πρώτα στοιχεία οδήγησαν στην ανακάλυψη ότι ο Τάλως ήταν ένας χάλκινος ανθρωπόμορφος γίγαντας, τον οποίο τα νήπια απέδωσαν μέσω της ζωγραφικής με διάφορες τεχνικές, της δημιουργίας αφίσας με καρτεπικόλληση σχημάτων, της γλυπτικής διαμορφώνοντας το σώμα με πηλό και της χαλκογραφίας, όπου χαλκογράφησαν και  έγραψαν το όνομα του ήρωα σε φύλλα χαλκού.
Διαπίστωσαν ότι ο Τάλως ήταν ένα ρομπότ με τεράστιο μέγεθος που πυρακτωνόταν, με ανατομία διαφορετική από τη δική μας και διερευνήθηκε μέσω της μιμητικής τέχνης, την παραγωγή μεγεθυντικών και υποκοριστικών καθώς και συγκρίσεων και μετρήσεων.
Το υλικό κατασκευής του Τάλω, ο χαλκός και η γέννησή του από τον Ήφαιστο, θεό της φωτιάς και της σιδηρουργίας, ως δώρο του Δία προς την Ευρώπη έδωσαν το έναυσμα για τη μελέτη των ιδιοτήτων του χαλκού και της σιδηρουργίας καθώς και την επαφή με τους θεούς του Ολύμπου και τις ιδιότητές τους.
Επίσης έγινε η τοποθέτηση του Τάλω στο νησί της Κρήτης ως τόπο διαμονής του και μελετήθηκαν οι συνθήκες διαβίωσής του στη Μινωική εποχή. Για τον εμπλουτισμό της ταυτότητας του ήρωα έγινε έρευνα της οικογενειακής του κατάστασης όπως π.χ. πατέρας - Δίας, κατασκευαστής - Ήφαιστος, αδέρφια - ο χρυσός σκύλος και η φαρέτρα με τα βέλη, που κατασκευάστηκαν μαζί ως δώρο προς την Ευρώπη. Επίσης διερευνήθηκαν και οι διατροφικές του συνήθειες.
Οι κοινωνικές του συναναστροφές και η συμπεριφορά του ήταν άρρηκτα δεμένες με τις ιδιότητες που τον χαρακτήριζαν, δηλαδή προστάτης και φύλακας της  Κρήτης και της Ευρώπης καθώς και λειτουργός δικαιοσύνης.
Για την πληρέστερη κατανόηση των παραπάνω χαρακτηριστικών έγινε η ανάλυση των συναισθημάτων του ήρωα, ο διαχωρισμός του σε θετικά και αρνητικά, η αιτιολόγηση των πράξεων και των ιδιαιτεροτήτων του π.χ. ρίψη βράχων, καύση των εισβολέων στο νησί της Κρήτης, το σαρδόνιο ειρωνικό γέλιο κ.α. σύμφωνα με τις συνθήκες που επικρατούσαν στη Μινωική εποχή καθώς και σύγκριση με τη σημερινή εποχή, εύρεση επιθέτων που τον χαρακτηρίζουν και ερμηνεία αυτών σε αντιδιαστολή με τον εαυτό μας καθώς και συμπλήρωση ενός στατιστικού πίνακα «Θα ήθελα να ήμουν ο Τάλως, το χάλκινο ρομπότ;» και αιτιολόγηση των αποτελεσμάτων.
Γνωριμία με τη Μινωική Κρήτη ως τόπος διαμονής του Τάλω
Καθώς ο μύθος του Τάλω διαδραματίζεται στη Μινωική Κρήτη κρίθηκε αναγκαία  η γνωριμία και η επαφή με τη γεωγραφική θέση της Κρήτης και τον πολιτισμό, που άκμασε κατά την περίοδο αυτή, ώστε να κατανοήσουν τον τόπο διαμονής τους.
Προς αυτήν την κατεύθυνση συνέβαλε η πρότερη ενασχόλησή μας  με τον εντοπισμό της Κρήτης στον χάρτη, στο διαδίκτυο και την υδρόγειο σφαίρα, τη χαρτογράφησή της,  τη μελέτη των μορφολογικών της στοιχείων, τη γραφή των πόλεων της Κρήτης, την κατανόηση της έννοιας του νησιού και των συνόρων της καθώς και τη θέση της στην Ελλάδα. Η οριοθέτηση της χρονολογικής περιόδου έγινε μέσω ιστοριογραμμής.
Μέσω της έρευνας και ποικίλου εποπτικού υλικού όπως εικόνες, αγγεία, νομίσματα, τοιχογραφίες, αρχαιολογικούς χώρους και ευρήματα αυτών άρχισε η γνωριμία με τον Μινωικό πολιτισμό, την κοινωνία, τα ανάκτορα της Γόρτυνας, της Φαιστού και του βασιλιά Μίνωα στην Κνωσό, τα μνημεία, τους κατοίκους, τις συνήθειες του λαού, τις συνθήκες διαβίωσης, τα επαγγέλματα, τους τρόπους μετακίνησης, την ενδυμασία, τις τέχνες, τη θρησκεία, τη γραφή, τα αθλήματα.
Η επίσκεψη στη Μινωική αυλή, η διαδικτυακή επίσκεψη στην Κνωσό, στο αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου και στους αρχαιολογικούς χώρους της Γόρτυνας και της Φαιστού έδωσε τη δυνατότητα στα νήπια να έρθουν σε επαφή με τον Μινωικό πολιτισμό μέσω της αναβίωσης Μινωικών δρώμενων χορών και αθλημάτων, σε σκηνοθεσία του Ν. Κουμουνδούρου, της αγγειοπλαστικής, της κατασκευής κοσμημάτων, ενδυμάτων, την παρουσίαση τοιχογραφιών και αρχαιολογικών ευρημάτων της γραμμικής Α και Β, τα οποία προσπάθησαν να αναπαραστήσουν και να φιλοτεχνήσουν μέσω διαφόρων τεχνικών. Πολύτιμη ήταν η επίσκεψη της επιμορφώτριας αργυροχρυσοχοΐας Σοφίας Βασιλάκη, όπου μας μύησε στην τέχνη κατασκευής μινωικών  κοσμημάτων.
Σε αυτό το σημείο δημιουργήθηκε η ανάγκη από τα νήπια για τον εντοπισμό ενός συγκεκριμένου σημείου, όπου διέμενε ο Τάλως. Μέσω έρευνας ενός στατιστικού πίνακα  η τοποθεσία που επικράτησε ήταν η περιοχή της  Γόρτυνας με την αιτιολογία της καλύτερης φύλαξης της Ευρώπης από τον ήρωα που είχε αναλάβει αυτό το καθήκον.
Ο μύθος της αρπαγής της Ευρώπης και η αναγκαιότητα γέννησης του Τάλω
Ο μύθος της αρπαγής της Ευρώπης είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με τον μύθο του Τάλω, καθώς αποτελεί την αιτία της γέννησης του χάλκινου ήρωα, ενός δυνατού και άφθαρτου γίγαντα που δημιουργήθηκε για να προστατεύει την Ευρώπη κατά τη διαμονή της στο νησί της Κρήτης. Ο Δίας έκλεψε την όμορφη Ευρώπη, την κόρη του Βασιλιά Αγήνορα, από τη Σιδώνα μεταμορφωμένος σε λευκό ταύρο με χρυσά κέρατα και την εναπόθεσε στον ιερό βράχο της Γόρτυνας. Από την ένωση αυτή γεννήθηκαν ο Σαρπηδόνας, ο Ραδάμανθυς και ο Μίνωας, ο βασιλιάς της Κνωσού.
Η ανάγκη φύλαξης της Ευρώπης, καθώς ο Δίας  έπαιρνε τον δρόμο της επιστροφής προς τον Όλυμπο τον οδήγησε,  να αναθέσει στον Ήφαιστο να κατασκευάσει τρία δώρα ως φύλακες της Ευρώπης: το χάλκινο ρομπότ Τάλω, έναν χρυσό σκύλο, που δεν του ξέφευγε κανένα θήραμα και μια φαρέτρα με βέλη που δεν έχαναν ποτέ τον στόχο τους.
Μετά τη μελέτη και την ανάλυση των στοιχείων του μύθου της Ευρώπης καθώς και τη δραματοποίηση αυτού, έλαβαν χώρα δραστηριότητες για την πλήρη κατανόησή του από τα νήπια δίνοντας έμφαση στο γεγονός ότι αποτελεί κοινό παρανομαστή του πολιτισμού της σημερινής Ευρώπης.
Για τον σκοπό αυτό έγινε εντοπισμός στον χάρτη των πόλεων της Σιδώνας και της Γόρτυνας καθώς και γραφή αυτών, διαχωρισμός σε Ανατολή και Δύση στην υδρόγειο σφαίρα και χαρτογράφηση της διαδρομής της Ευρώπης πάνω στον ταύρο - Δία από τη Σιδώνα μέχρι την Κρήτη.
Επίσης μυηθήκαμε στις τέχνες μέσα από έργα που αφορούν μνημεία και γλυπτά του συγκεκριμένου μύθου και έγινε προσπάθεια αποτύπωσης και κατασκευή ανάλογων έργων από τα νήπια. Συγκεκριμένα γνωρίσαμε την τέχνη της γλυπτικής μέσα από τα έργα του Νίκου και Παντελή Σωτηριάδη στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, του Νίκου Κουμουνδούρου στο λιμάνι του Αγίου Νικολάου, του Ι. Βαρδή στο άλσος Περιστερίου, δίνοντας έμφαση στο λίθινο σύμπλεγμα του αμφιθεάτρου της Γόρτυνας του 1ου αι.π.Χ. Μυηθήκαμε στην τέχνη της πηλοπλαστικής μέσω αγγείων, κρατήρων, αμφορέων, πήλινων ειδωλίων και μετόπων. Την τέχνη της τοιχογραφίας τη μελετήσαμε μέσω της τοιχογραφίας στην Πομπηία και πίνακες ζωγραφικής με ομώνυμο τίτλο «Η αρπαγή της Ευρώπης», όπως του Ρέμπραντ, Τιτσιάνο, Βερονέζε, Μπουά κ.α. καθώς και την τέχνη του ψηφιδωτού μέσω ψηφιδωτών στη Σπάρτη, στην Κω και στη Βίβλο του 3ουαι. μ.Χ.
Η διαδικτυακή επίσκεψη στον αρχαιολογικό χώρο της Γόρτυνας μας έδωσε τη δυνατότητα να δούμε τον ιερό αειθαλή πλάτανο, στον οποίο απόθεσε ο Δίας την Ευρώπη και να ανακαλύψουμε πόσο σημαντική ήταν στη Μινωική επικράτεια και παρακίνησε τους Κρήτες να αναπαραστήσουν τις συγκεκριμένες σκηνές στα νομίσματά τους.
Μετά από τη σχετική μελέτη των νομισμάτων που απεικονίζουν την Ευρώπη και τον Δία (υλικό κατασκευής, σχήμα, χρηματική αξία) έγινε προσπάθεια δημιουργίας νομισμάτων από τα νήπια σε φύλλα αλουμινίου, όπως για παράδειγμα νομίσματα που απεικονίζουν την αρπαγή της Ευρώπης νόμισμα Κνωσού 2ο αι. π.Χ., στατήρα Γόρτυνας 221 π.Χ., τετράδραχμο Γόρτυνας 3ο αι.π.Χ., μπρούτζινο δίδραχμο 200 π.Χ., το δίδραχμο Γόρτυνας 320 με 270 π.Χ., τον αργυρό στατήρα 480 με 430 π.Χ. με την Ευρώπη και τον Δία μεταμορφωμένο σε ταύρο, τον στατήρα Γόρτυνας 320 με 270 π.Χ. με την κεφαλή της Ευρώπης και τον στατήρα Γόρτυνας 320 με 270 π.Χ. με την Ευρώπη νύφη κάτω από τον ιερό πλάτανο και τον αργυρό στατήρα Φαιστού 360 π.Χ., όπου η Ευρώπη χαϊδεύει τον μεταμορφωμένο σε ταύρο Δία.
Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να αναφερθεί ότι τα παιδιά δημιούργησαν ένα δικό τους νόμισμα, που απεικονίζει τον Τάλω ως φύλακα της Ευρώπης, μετά από σχετική αναφορά στο θέμα της προστασίας των γυναικών που ζούσαν μόνες τους στη Μινωική Κρήτη, επισημαίνοντας τις δυσκολίες και τους κινδύνους των συνθηκών ζωής τους. Ακόμη δημιουργήθηκε αφίσα με μικτή τεχνική από φύλλα διαφόρων μετάλλων με τη σκηνή εναπόθεσης της Ευρώπης από τον Δία - Ταύρο στον ιερό πλάτανο της Γόρτυνας και τον Τάλω να την προστατεύει.
Απαραίτητη κρίθηκε και η αναφορά στην υιοθέτηση του ονόματος της Ευρώπης από τη γηραιά ήπειρο και τη μελέτη των χωρών που την απαρτίζουν, τις σημαίες, τα χαρακτηριστικά των λαών της, την Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση και τη σημασία της καθώς και την απεικόνιση της αρπαγής της Ευρώπης στο κέρμα των 2 ευρώ και το υδατογράφημα των χαρτονομισμάτων των 5, 10 και 20 ευρώ με το κεφάλι της Ευρώπης καθώς και την απεικόνισή της σε παλιό κέρμα της Κύπρου, για να τονιστεί η διαχρονική αξία της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας και η παγκόσμια επίδρασή της στη σημερινή εποχή.
Ο χαλκός ως υλικό κατασκευής του Τάλω
Ο Τάλως κατασκευάστηκε με εντολή του Δία από τον Ήφαιστο, θεό της φωτιάς και της σιδηρουργίας, εξαίρετο τεχνίτη που σφυρηλάτησε τον χαλκό και δημιούργησε ένα έμψυχο ον,  δυνατό και γρήγορο, έναν χάλκινο γίγαντα, τον Τάλω. Η έρευνά μας επικεντρώθηκε στο υλικό κατασκευής του Τάλω, τον χαλκό. Ο Απολλόδωρος, ο Απολλώνιος ο Ρόδιος και ο Λουκιανός αναφέρουν  ότι ο Τάλως ήταν καμωμένος από χαλκό, ενώ ο Απολλώνιος αναφέρει «κι ήταν φτιαγμένος από το είδος εκείνο του χαλκού και ήταν όλος χάλκινος…». Αρχικά διερευνήθηκαν η υφή του χαλκού, το χρώμα του, το βάρος του μέσω της παρατήρησης από τα νήπια, ενώ η βαθύτερη έρευνα μας οδήγησε στις ιδιότητες του χαλκού και τη χρησιμότητά του στην καθημερινή μας ζωή. Πιο συγκεκριμένα ανακαλύψαμε ότι είναι ένα σκληρό στερεό, μέταλλο που έχει μεταλλική λάμψη με κόκκινη απόχρωση. Έχει υψηλά σημεία τήξης και βρασμού, είναι καλός αγωγός της θερμότητας και του ηλεκτρισμού, είναι ελατός και όλκιμος, γι’ αυτό και  κατανοήσαμε τον λόγο που χρησιμοποιείται για την κατασκευή καλωδίων και σωλήνων, επίσης είναι ανθεκτικός στη διάβρωση και αντιβακτηριδιακός και χρησιμοποιείται για την κατασκευή ιατρικών εργαλείων. Μέσω ανάλογου πειράματος διαπιστώσαμε ότι είναι μη μαγνητικός, μετατρέπεται εύκολα σε κράμα  και αποτελεί το υλικό πολλών χρηστικών, διακοσμητικών και βιομηχανικών αντικειμένων. Είναι ανακυκλώσιμος, γι’ αυτό και τονίσαμε τη σημασία της ανακύκλωσης και τις συνέπειες της ρύπανσης.
Γνωρίσαμε και μελετήσαμε τα σημαντικότερα μέταλλα όπως χρυσός, άργυρος, σίδηρος, αργίλιο, υδράργυρος, τα διαχωρίσαμε σε στερεά και υγρά και τα αντιστοιχήσαμε στον περιοδικό πίνακα σύμφωνα με το χημικό τους στοιχείο.
Μετά την καταγραφή των αντικειμένων, που μπορούν να παραχθούν από τα υλικά αυτά και τη χρήση τους προβήκαμε στη δημιουργία Μουσείου Μετάλλων και την κατηγοριοποίηση ανάλογων αντικειμένων σύμφωνα με το υλικό κατασκευής τους. Για τον σκοπό αυτό βοήθησαν πολύ οι διαδικτυακές επισκέψεις στο Μουσείο Κυκλαδικής τέχνης, στο Μεταλλευτικού Μουσείο Μήλου, στο Λαογραφικό Μουσείο Στεμνίτσας, στο Μουσείο Ορυκτολογίας και Πετρολογίας-ΕΚΠΑ, στο Ορυκτολογικό Μεταλλευτικό Μουσείο Καμαρίζας Λαυρίου, στο Βιοτεχνικό Βιομηχανικό Εκπαιδευτικό Μουσείο-ΒΒΕΜ, ώστε να γίνει η σύγκριση των αντικειμένων που παραγόταν από μέταλλα  στην αρχαιότητα και στη σημερινή εποχή καθώς και στην εξόρυξη μετάλλων.
Το θέμα της ανεύρεσης του χαλκού μας οδήγησε στον φλοιό της γης, στον οποίο τον συναντάμε είτε ως πέτρωμα είτε ως χυτό. Ερευνώντας τον τρόπο εξόρυξής του μέσω υπόγειων ορυχείων ή ανοιχτών λάκκων γίναμε κι εμείς μεταλλωρύχοι, όπου με τα εργαλεία μας «διανοίξαμε» στοές και μεταλλευτικά φρεάτια  χρησιμοποιώντας  τον τύκο (σφυρί), το καλέμι (βελόνι), τον κασμά, την τσάπα, το φτυάρι, τη σφήνα και τον μοχλό αποσπάσαμε τα μεταλλεύματα και τα φέραμε στην  επιφάνεια με κοφίνια, τα καθαρίσαμε και τα στεγνώσαμε όπως ακριβώς στα αρχαία πλυντήρια.
Η παρατήρηση του Κορινθιακού πλακιδίου του 6ου αι. π.Χ. με αναπαράσταση δούλων μεταλλωρύχων και των χάλκινων εργαλείων τους, τα οποία μελετήσαμε μέσω του Κυπριακού Μουσείου και την παράσταση του πλακιδίου από τα Πεντασκούφια Κορίνθου μας έδωσαν τη δυνατότητα να διαπιστώσουμε ότι οι τρόποι εξόρυξης και τα εργαλεία παραμένουν σχεδόν αμετάβλητα μέχρι και σήμερα.
Αναπόφευκτα έγινε και η σύνδεση της εποχής του χαλκού 2600 π.Χ. έως 1100 π.Χ. με το νησί της Μινωικής Κρήτης. Η επικράτηση και η εμπορία του χαλκού σε συνδυασμό με τη βελτίωση του εργαλειακού εξοπλισμού και τη γεωγραφική θέση του νησιού επέφερε άνθιση σε κοινωνικό, οικονομικό και πολιτισμικό επίπεδο (συνθήκες διαβίωσης, γεωργία, υλοτομία, αρχιτεκτονική, ναυπηγική, τέχνες).
Κατά τη βαθύτερη έρευνα του υλικού από το οποίο ήταν κατασκευασμένος ο Τάλως, τέθηκε το ερώτημα μήπως ο Τάλως ήταν κατασκευασμένος από μπρούτζο, εφόσον σε ορισμένα αγγεία απεικονίζεται  ως χρυσοπράσινος. Για τον λόγο αυτό μελετήσαμε το κράμα του μπρούτζου από χαλκό και κασσίτερο και το συγκρίναμε με τον χαλκό, όπου ο τελευταίος παρουσιάζει το μειονέκτημα ότι είναι αρκετά μαλακός. Εμπλουτίσαμε το Μουσείο των Μετάλλων μας με μπρούτζινα αντικείμενα και μελετήσαμε τα χάλκινα μουσικά όργανα με έναυσμα την επίσκεψη της φιλαρμονικής ορχήστρας του Δήμου Ηρακλείου στο Νηπιαγωγείο μας. Ακολούθησε η ζωγραφική απόδοση του Τάλω από τα παιδιά και με τις δύο εκδοχές, ενώ η έρευνα του στατιστικού μας πίνακα  έδωσε το αποτέλεσμα του χάλκινου Τάλω.
Ήφαιστος, ο Ολύμπιος θεός που κατασκεύασε τον Τάλω
Ο Ήφαιστος ήταν ο θεός της φωτιάς και της μεταλλουργίας και είχε ως σύμβολα τη φωτιά, το σφυρί και το αμόνι. Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν ότι είχε επινοήσει την κατεργασία των μετάλλων κι ότι ήταν ο πρώτος μεταλλουργός και μεταλλοτεχνίτης. Μεταμόρφωνε τα ακατέργαστα μέταλλα σε εξαίρετα έργα τέχνης. Για τον λόγο αυτό ο Δίας του ανέθεσε να κατασκευάσει έναν χάλκινο γίγαντα για να προστατεύει την αγαπημένη του Ευρώπη.
Η προσπάθεια των νηπίων να  δώσουν μορφή σε ένα κομμάτι ακατέργαστου χαλκού δεν είχε τα επιθυμητά αποτελέσματα. Το γεγονός αυτό αποτέλεσε την αφορμή για να ερευνήσουμε την τέχνη της χαλκοτεχνίας και γενικότερα της σιδηρουργίας δίνοντας έμφαση στην ιδιότητα της τήξης και της ελατότητας του χαλκού και γενικότερα των μετάλλων.
Μέσω της διαδικτυακής επίσκεψης στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και στο ΚΠΕ Λαυρίου δόθηκε η δυνατότητα μελέτης των τεχνικών κατεργασίας του χαλκού εν ψυχρώ και εκκαμίνευσης, όπως  χύτευση και σφυρηλάτηση,  χύτευση σε καλούπια και την τεχνική του «χαμένου κεριού». Επίσης μυηθήκαμε στην τέχνη της χαλκογραφίας και της κατασκευής κοσμημάτων, χρηστικών και βιομηχανικών αντικειμένων, εργαλείων, όπλων, διακοσμητικών αντικειμένων και αγαλμάτων. Επισκεφτήκαμε το καλλιτεχνικό εργαστήριο κατασκευής μπρούτζινων αγαλμάτων του Γιάννη Κελεσή «The Bronze», ώστε να κατανοήσουμε πλήρως τις προαναφερθείσες διαδικασίες.
Μελετήσαμε μπρούτζινα αγάλματα που φέρουν τη μορφή του Τάλω, όπως την προτομή του με τίτλο «οπλισμένο κεφάλι» και το άγαλμα του γλύπτη  Μάικλ Άιρτον, το ανάθημα από τον γλύπτη  Χαράλαμπο Νεονάκη και το άγαλμα του Τζέιμς Λι Χάνσεν και κατασκευάσαμε το δικό μας μπρούτζινο άγαλμα του Τάλω.  
Αναφορές από τα ομηρικά έπη, από τη Θεογονία (στ.927) του Ησίοδου, από αγγεία όπως την παράσταση του ερυθρόμορφου αμφορέα, όπου απεικονίζει τη Θέτιδα στο εργαστήριο του Ήφαιστου, από τον κρατήρα του 430 - 420 π.Χ. που απεικονίζει την επιστροφή του Ηφαίστου στον Όλυμπο, από τον κάλυκα που αναπαριστά τη σφυρηλάτηση από τον  Ήφαιστο, μας βοήθησε  να μεταφερθούμε στο εργαστήριο του Ηφαίστου, το οποίο βρισκόταν στον Όλυμπο και να προσπαθήσουμε κι εμείς να τον αναπαραστήσουμε ως γενειοφόρο άντρα φορώντας στο κεφάλι το χαρακτηριστικό καπέλο του τεχνίτη που φέρει στα χέρια του τα εργαλεία του σιδηρουργού, σφυρί και λαβίδα, όπου σφυρηλατεί στο αμόνι του τον χαλκό, για να φιλοτεχνήσει με τη βοήθεια των καμίνων των οποίων τις φλόγες δυνάμωναν τα φυσερά με διαταγή του ίδιου του θεού. Αναγνωρίσαμε τα σύμβολα του θεού, τα αντιστοιχίσαμε με ανάλογες εικόνες και στήσαμε το εργαστήριό του στο Νηπιαγωγείο, όπου μέσω της βιωματικής διαδικασίας κατανοήσαμε το επάγγελμά του και εντοπίσαμε στον χάρτη την κατοικία των θεών στον Όλυμπο και φιλοτεχνήσαμε  τον Τάλω από χαλκό, όπως ο Ήφαιστος.
Τέλος διαπιστώσαμε ότι οι τεχνικές κατεργασίας του χαλκού καθώς και τα εργαλεία των σιδηρουργών (χαλκιάδων) παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητα στο πέρασμα των αιώνων.
Η ανατομία του Τάλω
Η μελέτη της ανατομίας του Τάλω ξεκίνησε από τα βασικά ανατομικά χαρακτηριστικά όπως μέλη του σώματος, ύψος, βάρος, φύλο, όπου μέσω μετρήσεων και συγκρίσεων διαπιστώσαμε και καταγράψαμε τις ομοιότητες και τις διαφορές από το ανθρώπινο σώμα. Τα αποτελέσματα της έρευνας μάς οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι ο Τάλως ήταν ένας ανθρωπόμορφος χάλκινος γίγαντας 30 μέτρων.
Σύμφωνα με τον μύθο ο Τάλως ήταν ένα δυνατό, γρήγορο και ευκίνητο ον, που αυτό που τον κρατούσε στη ζωή ήταν μία φλέβα που ξεκινούσε από τον αυχένα και κατάληγε στον αστράγαλο. Ένα χάλκινο καρφί συγκρατούσε το Ιχώρ, το Ολύμπιο αίμα, που έρεε στη φλέβα του.
Η σύγκριση με το ανθρώπινο σώμα άρχισε με το κυκλοφορικό σύστημα, το οποίο παρουσιάζει διαφορές από αυτό του Τάλω, καθώς υπάρχει απουσία καρδιάς, αίματος και αρτηριών. Η συνέχεια επήλθε με την αντιδιαστολή των υπόλοιπων ανθρώπινων συστημάτων - οργάνων όπως αναπνευστικό, νευρικό, μυϊκό, ερειστικό κλπ. Μέσω ποικίλων δραστηριοτήτων όπως παρατήρηση, βιωματική ανακάλυψη, καταγραφή, αντιστοίχηση, καταμέτρηση, επίλυση αινιγμάτων - σταυρολέξων, παζλ με την εφαρμογή jigsaw planet, ομαδοποιήσεων με ποικίλο εποπτικό υλικό. Με τη συμβολή των γνώσεων γονέα ιατρού που επισκέφθηκε το Νηπιαγωγείο και εμπλούτισε την έρευνά μας με προβολή power point, παζλ, βιβλία, με εξέταση των  νηπίων καθώς και με πειράματα για το ανθρώπινο κυκλοφορικό σύστημα. Τέλος η έρευνα οδηγήθηκε σε θέματα προστασίας και υγιεινής του σώματος και της διατροφής.
Οι ιδιότητες του Τάλω
Πρωταρχικός σκοπός της κατασκευής του Τάλω ήταν η ανάγκη φύλαξης της Ευρώπης, καθώς ο Δίας έπαιρνε τον δρόμο της επιστροφής στον Όλυμπο.
Όμως ήταν και υπερασπιστής των συνόρων της Κρήτης, την οποία επιτηρούσε διατρέχοντας τις ακτές του νησιού τρεις φορές την ημέρα «Ούτως ο Τάλως τρις εκάστης ημέρας την νήσον περιτροχάζων ετήρει» αναφέρει ο Απολλώνιος ο Ρόδιος.
Εντυπωσιακή είναι η ταχύτητα του Τάλω (245 χμ./ώρα) την  οποία προσπαθήσαμε να εξετάσουμε με υπολογισμούς, χρονομέτρηση, αγώνες ταχύτητας και αντοχής, μέτρηση χιλιομετρικής απόστασης, κατασκευή επιτραπέζιου παιχνιδιού με ζάρι «Ο Τάλως, ο πιο γρήγορος φύλακας της Κρήτης» καθώς και η ευκινησία του, την οποία μιμηθήκαμε με ανάλογες ασκήσεις και παιχνίδια. Ο Τάλως δεν άφηνε κανένα εχθρικό πλοίο να πλησιάσει το νησί, εφόσον από την ακτή εκτόξευε τεράστιους βράχους βυθίζοντας τα ξύλινα καράβια όσων πλησίαζαν απειλητικά την Κρήτη. Τα νήπια θέλοντας να υπολογίσουν το βάρος των βράχων (περίπου 126 κιλά) προέβησαν σε ζύγιση διαφόρων αντικειμένων, ενώ μέσω ασκήσεων άρσης βαρών δοκίμασαν να σηκώσουν τα όπλα του Τάλω ενάντια στους εισβολείς. Οι ρίψεις των αντικειμένων μέσω της σφαιροβολίας και η πτώση αυτών οδήγησαν τα παιδιά στη  δύναμη της βαρύτητας, την οποία μελετήσαμε μέσω του νόμου της βαρύτητας του Νεύτωνα και ανάλογων πειραμάτων.
Τις ιδιότητες αυτές εντοπίσαμε σε γραμματόσημο της Κρητικής πολιτείας 1900-1913 και της Ελληνικής Δημοκρατίας 2000 καθώς και νομισμάτων όπως ο αργυρός στατήρας Φαιστού  350 π.Χ, αργυρός στατήρας Φαιστού 280 π.Χ., στατήρας Φαιστού 350 π.Χ. που απεικονίζουν τον Τάλω με φτερά, που συμβολίζουν τη μεγάλη ταχύτητα που μπορούσε να αναπτύξει, ενώ κρατά στα χέρια του βράχους έτοιμος να αποτρέψει τους εχθρούς. Ακολούθησε η κατασκευή των γραμματοσήμων και νομισμάτων από τα παιδιά με διάφορες τεχνικές.
Αναφερθήκαμε σε έναν άλλο τρόπο υπεράσπισης των συνόρων από τον Τάλω, όπου εάν κάποιο πλοίο κατάφερνε να φτάσει στις ακτές, ο Τάλως ήταν εκείνος που δεν άφηνε τον εχθρό να προχωρήσει. Συνήθιζε να μπαίνει μέσα στη φωτιά και να πυρακτώνει το κορμί του. Ότι ακουμπούσε το πυρακτωμένο μέταλλο του κορμιού του αμέσως το έκαιγε, έτσι πυρακτωμένος πλησίαζε τους εχθρούς τους αγκάλιαζε σφιχτά  και τους έκαιγε. Το  ερώτημα  που τέθηκε από τα νήπια ως προς την πυράκτωση του κορμιού του και την επαναφορά του στην πρότερή του κατάσταση όταν απομακρυνόταν από αυτή, οδήγησε στις  ιδιότητες πήξης και τήξης του υλικού κατασκευής του, του χαλκού, ο οποίος είναι και καλός αγωγός της θερμότητας, τις οποίες κατανοήσαμε μέσω πειράματος επαφής σύρματος χαλκού με θερμή πηγή και απουσία αυτής.  Επίσης έγινε αναφορά στους κινδύνους που ελλοχεύει η φωτιά καθώς και τους τρόπους  προστασίας από αυτή με τη συμβολή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Ηρακλείου, που επισκέφθηκε το Νηπιαγωγείο μας.
Η συνέχεια του μύθου αναφέρει ότι ο Τάλως, αφού συνέτριβε ή έκαιγε τους εχθρούς της Κρήτης ξεσπούσε σε γέλια. Στο σημείο αυτό πρέπει να αναφερθεί μια παράδοση που υπάρχει, ότι κάποιοι Σαρδόνιοι είχαν αυτό το «καυτό τέλος», ενώ ο Τάλως γελούσε. Ίσως από αυτό κατάγεται η έκφραση «Σαρδόνιο γέλιο», δηλαδή το σαρκαστικό γέλιο του νικητή μιας αναμέτρησης που κομπάζει και ειρωνεύεται  τους ηττημένους.
Μέσω της δραματοποίησης του μύθου και της μίμησης προσπαθήσαμε να κατανοήσουμε τα συναισθήματα  των ανθρώπων, που έβρισκαν αυτό το τραγικό τέλος, τοποθετώντας στη σωστή χρονική σειρά τα στάδια απώθησης και εξολόθρευσης των εισβολέων στο νησί της Κρήτης από τον Τάλω. Έτσι τέθηκε το ερώτημα «Εάν  θεωρούν σωστούς τους τρόπους υπεράσπισης  των συνόρων» μέσω ενός στατιστικού πίνακα, όπου το αποτέλεσμα ήταν η μη αποδοχή αυτών των τακτικών. Έγινε η καταγραφή των δικαιωμάτων των πολιτών του κόσμου και των ειρηνικών τρόπων υπεράσπισης, όπως ο διάλογος και η τήρηση συμφωνιών για την προάσπιση της παγκόσμιας ειρήνης.
Ακόμη ερευνήσαμε το θέμα της αναγνώρισης των Μινωιτών από τον Τάλω,  ώστε να αποφύγουν τη σύγκρουση μαζί του και οδηγηθήκαμε στη θρησκεία των Μινωιτών, που είχε ως σύμβολό της τα ιερά κέρατα του ταύρου, τα οποία σχημάτιζαν με το χέρι τους για να εκδηλώσουν την πίστη τους. Το κερασφόρο αυτό χέρι ύψωναν οι Μινωίτες θαλασσοπόροι όταν επέστρεφαν στο νησί για να δηλώσουν τη φιλική τους διάθεση και να πάρουν άδεια εισόδου από τον χάλκινο γίγαντα.
Μια άλλη πολύ σημαντική ιδιότητα του Τάλω ήταν αυτή του λειτουργού δικαιοσύνης. Ήταν  δηλαδή επιφορτισμένος με το καθήκον να επιτηρεί την εφαρμογή των νόμων γυρίζοντας την επαρχία τρεις φορές τον χρόνο κουβαλώντας στην πλάτη του χάλκινες πλάκες με χαραγμένους τους θεϊκούς - δίκαιους νόμους. Μελετώντας το Μινωικό Δίκαιο και τη σπουδαιότητα που απέδιδαν στη Μινωική Κρήτη στο θεσμό της δικαιοσύνης, οδηγηθήκαμε  στην αναγκαιότητα οργανωμένης κοινωνίας με νομοθεσία, στη διαφύλαξη της ειρηνικής συμβίωσης  μέσω τήρησης νόμων, γνώση των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων  από τους πολίτες καθώς και συνέτιση των παραβατών. Τέλος έγινε εγχάραξη  των νόμων  σε χάλκινες πλάκες με κύριο μέλημα την  τήρηση αυτών μετά από παρατήρηση της «Μεγάλης Επιγραφής» της Γόρτυνας.
Ο θάνατος του Τάλω
Το τέλος του Τάλω ήρθε όταν συναντήθηκε με τους Αργοναύτες, που γύριζαν από την Κολχίδα πλησιάζοντας την ακτή, όπου ο γίγαντας τους κρατούσε σε απόσταση πετώντας βράχους. Τότε η Μήδεια τον μάγεψε με τα λόγια της, υποσχόμενη ότι θα του χαρίσει την αθανασία και έτσι με δόλο αποσπάστηκε το χάλκινο καρφί, με αποτέλεσμα να χυθεί το Ιχώρ που τον κρατούσε στη ζωή. Αυτή είναι μια από τις επικρατέστερες εκδοχές τις οποίες ερεύνησαν τα νήπια και έδωσαν και τις δικές τους εκδοχές για το τέλος του μύθου. Άλλες εκδοχές είναι ότι  ο Ιάσονας απέσπασε το καρφί, ότι ο Ποίας τόξευσε με το βέλος του στο χάλκινο καρφί ή ότι ο Τάλως μαγεύτηκε από τα λόγια της Μήδειας και χτύπησε σε μυτερό βράχο και καταστράφηκε το καρφί που τον κρατούσε στη ζωή. Έγινε προσπάθεια ζωγραφικής απόδοσης του τέλος του Τάλω μέσω ενός ελικωτού κρατήρα 400-395 π.Χ. που απεικονίζει τον Τάλω μπροστά στον ιερό πλάτανο, όπου τον συγκρατούν οι Διόσκουροι, ενώ η Μήδεια κρατάει πυξίδα με τα μαγικά της. Η τοιχογραφία με τον θάνατο του χάλκινου γίγαντα βασισμένη στο αγγείο του ζωγράφου του Τάλω μάς έδωσε τη δυνατότητα να δημιουργήσουμε τις δικές μας τοιχογραφίες. Ακόμη το ίδιο θέμα αναπαριστά ένας ετρουσκικός καθρέφτης, όπου έγινε προσπάθεια κατασκευής του από τα ίδια τα νήπια.  
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις επιπτώσεις στη Μινωική Κρήτη από τον θάνατο του Τάλω καθώς και στα συναισθήματα του πένθους της απώλειας.
Τάλως, το πρώτο ρομπότ στην ιστορία και η τεχνολογική του εξέλιξη
Η κατασκευή του ανθρωπόμορφου γίγαντα Τάλω από τον Ήφαιστο μαρτυρά την ασύγκριτη ικανότητα του θεού, η οποία δεν περιοριζόταν μόνο στο να μεταμορφώνει τα ακατέργαστα μέταλλα σε εξαίρετα έργα τέχνης αλλά να κατασκευάζει όντα με ζωή, μηχανές ανθρωπόμορφες αλλά κυρίως μηχανές αυτοκίνητες, ικανές να κινούνται μόνες τους, να αυτοελέγχονται και να μιμούνται τις λειτουργίες και τις πράξεις ανθρώπων και ζώων δηλαδή όπως αναφέρει ο Όμηρος «τα αυτόματα».
Η σχετική μελέτη των αυτόματων αυτών μηχανών όπως οι Καβειρικοί ίπποι, ο Καυκάσιος αετός, οι χρυσές κηληδόνες, οι χρυσές κόρες, ο χρυσός και αργυρός σκύλος, οι χάλκινοι ταύροι, οι χρυσοί τρίποδες και ο Τάλως οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι ο Τάλως ήταν μια μηχανική κατασκευή, που αποτέλεσε το πρώτο ρομπότ της ανθρωπότητας, εφόσον η ομοιότητα με ρομπότ και οι εντυπωσιακές του ιδιότητες μαρτυρούν την κατοχή εξελιγμένης τεχνολογίας από τους αρχαίους Έλληνες.
Για την πληρέστερη κατανόηση της τεχνολογικής εξέλιξης μελετήθηκαν οι ιδιότητες του Τάλω που τον διαχωρίζουν από ένα απλό χάλκινο άγαλμα όπως η αυτόβουλη κίνηση, η κρίση και η λογική. Επίσης διερευνήθηκαν τα επιτεύγματα και οι εφαρμογές της τεχνολογίας και της ρομποτικής στην αρχαιότητα και τη σημερινή εποχή μέσω της διαδικτυακής επίσκεψης στο μουσείο Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας του Κώστα Κοτσανά.
Προς αυτήν την κατεύθυνση πολύτιμη ήταν η επίσκεψη της εργαστηριακής βοηθού Δέσποινας Αθανασάκη του εργαστηρίου Πολυμέσων, Επικοινωνιών και Δικτύων  του τμήματος Μηχανικών Πληροφορικής του ΤΕΙ Κρήτης με υπεύθυνο καθηγητή τον Σπύρο Παναγιωτάκη μέσω επίδειξης αυτόνομου ρομποτικού οχήματος  αποφυγής εμποδίων βασισμένο  στο “Curiosity Rover” της NASA που εξερευνά κρατήρα του Άρη και προβολή power point καθώς και η παρακολούθηση ντοκιμαντέρ όπως «Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων και τα ρομπότ της αρχαιότητας» του Γιώργου Παπαδογεώργη του 1990, «Η μυστική Αρχαιοελληνική τεχνολογία» του Κοσμά Μαρκάτου και Δημήτρη Παπαγεωργίου και «Αρχαίες ανακαλύψεις, τα ρομπότ της αρχαιότητας» του History Channel.
Τέλος έγινε προσπάθεια κατασκευής ρομπότ από τα παιδιά με ανάλογα υλικά και συναρμολόγηση ενός τηλεκατευθυνόμενου ρομπότ.
Το πρώτο ρομπότ της ιστορίας, ο Τάλως συμβολίζει την τεχνολογική εξέλιξη στον τομέα της μεταλλουργίας στα προϊστορικά-μινωικά χρόνια που είχε φτάσει σε τόσο υψηλό επίπεδο, ώστε να αποτελεί την αφετηρία της τεχνολογίας και της ρομποτικής στη σύγχρονη εποχή.
Αξιολόγηση
Κατά τη διαγνωστική αξιολόγηση διαπιστώθηκε το επίπεδο των γνώσεων, απόψεων, εμπειριών, βιωμάτων και ενδιαφερόντων των παιδιών και έγινε προσπάθεια προσαρμογής της μαθησιακής διαδικασίας ανάλογα με τις δυνατότητες και τις ιδιαιτερότητές τους.
Κατά την διαμορφωτική αξιολόγηση έγινε ο έλεγχος της πορείας των νήπιων προς την κατάκτηση των στόχων με την ανάπτυξη νέων αντιλήψεων, στάσεων, αξιών και δεξιοτήτων, με την κατάλληλη τροποποίηση και ανατροφοδότηση του προγράμματος.
Κατά την τελική αξιολόγηση έγινε εκτίμηση της συνολικής επίτευξης των στόχων του προγράμματος, όπου η επαφή με την αρχαία ελληνική μυθολογία και τον Μινωικό πολιτισμό μέσω του προγράμματος αυτού, επέφερε την προάσπιση των συμβολισμών των αρχαιοελληνικών μύθων και των αξιών που απορρέουν, τη συνειδητοποίηση ότι αποτελεί πνευματικό αγαθό με διαχρονική αξία, παγκόσμια επίδραση και στέφεται κορωνίδα της εξέλιξης του ανθρώπου στους τομείς της σύγχρονης ζωής.
Αναφορές                                                    
Βιβλιογραφία
  • Αγγελίδου Μαρία, (2016), Ταξίδια στη μυθολογία, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Angeleti Roberta, (2000), Ο Μινώταυρος και η αρχαία Κνωσός, Εκδόσεις Modern Times
  • Αργυράκη - Ασαργιωτάκη Θεοδοσία, (2013), Ο θησαυρός του λαβυρίνθου και οι εφτά σφραγίδες, Εκδόσεις Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου
  • Αργυράκη - Ασαργιωτάκη Θεοδοσία, (2012), Ο τετράγωνος γίγαντας, Εκδόσεις Τριτά
  • Βαρελλά Αγγελική, Κρήτη, (2009),  Ήρωες, Τόποι, Πολιτισμοί, Εκδόσεις Πατάκη
  • Γαλερού Γιαννακούρου Μάρη, (2003), Οι δωδεκα θεοί του Ολύμπου 2, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Caporati Renato, (2005), Η Ελληνική μυθολογία για παιδιά, Εκδόσεις Σαββάλας
  • Γιάκας Π. Δ., (2015), Η Ιστορία της Κρήτης σε κόμικς, Εκδόσεις cretancomics
  • Δεληγιάννης Νίκος, (2007), Η αρπαγή της Ευρώπης, Εκδόσεις Χατζηλάκος
  • Ζώη Αμαλία, (2008), Ο Ιάσονας και η αργοναυτική εκστρατεία, Εκδόσεις Σαββάλας
  • Κακριδής Ι. Θ., (1986), Ελληνική Μυθολογία, Εκδοτική Αθηνών
  • Κάντζολα Σαμπατάκου Βεατρίκη, (2009),  Θεοί και Θεές, Εκδόσεις Σαββάλας
  • Κριτσωτάκη Φρίντα, (2015),  Η αρπαγή της Ευρώπης, Εκδόσεις Σαΐτα
  • Ρισπέν  Ζαν, Μεγάλη Ελληνική Μυθολογία, Εκδόσεις Αυλός
  • Μακρή  Δ. Αναστασία, (2013), Η αρπαγή της Ευρώπης και η ιστορία των τριών γιων της, Εκδόσεις Άγκυρα
  • Μακρή  Δ. Αναστασία, (2016), Οι θεοί των αρχαίων Ελλήνων, Εκδόσεις Άγκυρα
  • Μανδηλαράς Φίλιππος, (2012), Οι δώδεκα Θεοί του Ολύμπου, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Μανδηλαράς Φίλιππος, (2008), Ο Ιάσονας και η αργοναυτική εκστρατεία, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Μανδηλαράς Φίλιππος, (2016), Κρήτη από το Μίνωα ως σήμερα, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Μανδηλαράς Φίλιππος, (2009), Το χρυσόμαλλο δέρας, Εκδόσεις Παπαδόπουλος
  • Παπαστάμου Γιώργος, (1996), Η αρπαγή της Ευρώπης, Εκδόσεις Σμυρνιωτάκης
  • Σμυρνιωτάκης Γιάννης, (2015), Οι θεοί του Ολύμπου, Εκδόσεις Ερευνητές
  • Στεφανίδης Μενέλαος, (2006),  Ελληνική Μυθολογία - Ο χρυσός θρόνος - Ήφαιστος -  Άρης, Εκδόσεις Στεφανίδη
  • Στεφανίδης Μενέλαος, (2006),  Ελληνική Μυθολογία - Ευρώπη, Εκδόσεις Στεφανίδη
  • Στρατίκης Πότης, (1987), Αργοναυτική Εκστρατεία, Εκδόσεις Στρατίκης
  • Στρατίκης Πότης, (1984), Ελληνική Μυθολογία 1, Εκδόσεις Στρατίκης
  • Στρατίκης Πότης, (1987), Ελληνική Μυθολογία 2, Εκδόσεις Στρατίκης
  • Στρατίκης Πότης, (1989), Οι Θεοί του Ολύμπου, Εκδόσεις Στρατίκης
  • Στρατίκης Πότης, (1997), Η Κρήτη των μύθων και του Μίνωα, Εκδόσεις Στρατίκης
  • Τομαή Φωτεινή, (2014), Η αρπαγή της Ευρώπης, Εκδόσεις Μικρή Μίλητος
  • Τσιόλια - Κουτρότση Αναστασία, (2004), Αργοναυτική εκστρατεία, Εκδόσεις Ρέκος
  • Τσιόλια - Κουτρότση Αναστασία, (2004), Ο Μύθος της Ευρώπης, Εκδόσεις Ρέκος
  • Τσιόλια - Κουτρότση Αναστασία, (2004), Οι δώδεκα Θεοί του Ολύμπου, Εκδόσεις Ρέκος
  • ΥΠΕΠΘ, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. (2006). Οδηγός Νηπιαγωγού, Εκπαιδευτικοί σχεδιασμοί, Δημιουργικά περιβάλλοντα μάθησης. ΟΕΔΒ. Αθήνα.
  • ΥΠΕΠΘ, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. (2003). Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Σπουδών, Προγραμμάτων Σπουδών και Αναλυτικά Προγραμμάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο.
  • Πρόγραμμα Σπουδών Νηπιαγωγείου (2011). Νέο Σχολείο (σχολείο 21ου αιώνα). Νέο Πρόγραμμα Σπουδών
  • Ψαραύτη Λίτσα, (2014),Τάλως ο χάλκινος γίγαντας της Κρήτης, Εκδόσεις Πατάκη
  • Ψυλλάκης Νίκος, (1996),  Κρητική Μυθολογία, Εκδόσεις Καρμανώρ
Δικτυογραφία

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου